Giá đồng tăng mạnh lên mức kỷ lục đang kéo theo một hệ lụy nghiêm trọng tại Mỹ: làn sóng trộm cắp dây đồng ngày càng liều lĩnh, gây tê liệt điện, viễn thông và đe dọa trực tiếp đến an toàn công cộng. Từ Los Angeles đến nhiều bang khác, chi phí sửa chữa đã lên tới hàng chục triệu USD, trong khi rủi ro xã hội ngày càng lớn.
Nạn trộm cắp dây đồng bùng phát mạnh tại Mỹ. Nguyên nhân cốt lõi đến từ giá đồng tăng vọt. Theo JPMorgan, giá đồng tại Mỹ đã tăng hơn 30% trong năm nay, đạt mức cao nhất lịch sử do nhu cầu xây dựng các trung tâm dữ liệu mới và kỳ vọng về các hàng rào thuế quan dưới thời chính quyền Trump.
Giá kim loại tăng đã biến dây đồng, vốn nằm trên cột điện hoặc chôn dưới lòng đất thành “mục tiêu béo bở” cho tội phạm. Các vụ trộm diễn ra công khai, từ trèo lên nóc xe để cắt dây viễn thông đến cạy nắp cống giữa ban ngày để lấy cáp đồng.
Theo lực lượng cảnh sát Los Angeles, các vụ việc không còn mang tính cá biệt mà xảy ra gần như hằng ngày, với mức độ phá hoại ngày càng nghiêm trọng.
Tác động của các vụ trộm lan rộng trên toàn nước Mỹ: đèn đường và cầu cống tắt ngóm, tín hiệu giao thông trục trặc, các cuộc gọi 911 không thể kết nối và hóa đơn tiện ích tăng cao khi chi phí sửa chữa được chuyển sang người tiêu dùng.
Theo Hiệp hội ngành truyền hình và internet Mỹ (NCTA), từ tháng 6/2024 đến tháng 6/2025 đã ghi nhận hơn 15.000 vụ tấn công phá hoại mạng lưới viễn thông trong nước, ảnh hưởng tới hơn 9,5 triệu khách hàng. Riêng California và Texas chiếm hơn một nửa số vụ.
Giới chức Los Angeles cảnh báo trộm dây đồng không chỉ là hành vi phá hoại tài sản, mà đã trở thành mối đe dọa trực tiếp đối với an toàn công cộng.
Những đoạn dây điện bị cắt lộ ra treo lủng lẳng từ một cột đèn đường cổ kính tại giao lộ Broadway và đường 23 ở trung tâm thành phố Los Angeles, hậu quả của hành vi trộm cắp, phá hoại và bỏ bê.
Los Angeles đang trở thành “điểm nóng” trộm đồng
Los Angeles nổi lên như một trong những khu vực bị ảnh hưởng nặng nề nhất. Thành phố đang cùng lúc phục hồi sau các vụ cháy rừng nghiêm trọng, chuẩn bị đăng cai World Cup và Olympic 2028, nhưng lại phải vật lộn để duy trì hệ thống chiếu sáng và viễn thông.
Một ví dụ điển hình là cầu Sixth Street, biểu tượng mới của thành phố khánh thành năm 2022. Chỉ sau ba năm, hơn 38.000 feet (khoảng 7 dặm) dây đồng đã bị đánh cắp, gây thiệt hại ước tính 2,5 triệu USD, khiến cây cầu chìm trong bóng tối.
Theo cảnh sát, các công trường xây dựng đặc biệt là khu vực tái thiết sau cháy rừng đang trở thành mục tiêu thường xuyên do lượng dây đồng lớn và khó kiểm soát.
Vì sao việc ngăn chặn trộm dây đồng gặp nhiều khó khăn?
Dây đồng trần rất khó truy xuất nguồn gốc. Trong khi một số công ty viễn thông sử dụng lớp bọc màu để nhận diện, hệ thống dây của thành phố hầu như không có dấu hiệu phân biệt, khiến việc điều tra trở nên phức tạp.
Việc thay thế hay áp dụng công nghệ chống trộm cũng đòi hỏi chi phí rất lớn. Cảnh sát Los Angeles mô tả tình trạng hiện nay giống như “miền Viễn Tây”, nơi kẻ trộm dễ dàng tiêu thụ đồng ăn cắp qua các cơ sở thu mua phế liệu.
Theo tính toán, kẻ trộm chỉ kiếm được vài trăm USD, nhưng thiệt hại sửa chữa cho thành phố có thể lên tới hàng nghìn USD cho mỗi vụ.
AT&T là một trong những doanh nghiệp chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Chỉ riêng tại California, số vụ trộm dây đồng của AT&T tăng từ 71 vụ năm 2021 lên 2.200 vụ trong năm 2024.
Trong một vụ việc gần Công viên Exposition, địa điểm Olympic 2028, kẻ trộm đã đào hầm từ nắp cống vào cơ sở của AT&T, lấy đi hàng trăm pound dây đồng và làm gián đoạn dịch vụ của hàng trăm khách hàng. Sau nhiều lần bị đột nhập, công ty buộc phải đổ bê tông bịt kín hố ga.
AT&T cho biết họ đã chi hơn 60 triệu USD trong năm ngoái chỉ để khắc phục thiệt hại do trộm đồng, chưa kể những rủi ro nghiêm trọng như cuộc gọi khẩn cấp không thực hiện được hay bệnh viện bị gián đoạn internet.
Chính quyền Mỹ đang phản ứng ra sao trước làn sóng trộm đồng?
Tháng 10 vừa qua, Thống đốc California Gavin Newsom đã ký luật mới nhằm tăng hình phạt và siết chặt trách nhiệm của các cơ sở thu mua phế liệu. California hiện là một trong 13 bang ban hành luật chống trộm dây đồng trong năm 2025.
Chính quyền thành phố Los Angeles cũng đang thúc đẩy việc lắp đặt đèn đường chạy bằng năng lượng mặt trời, không sử dụng dây đồng, nhằm giảm nguy cơ bị trộm.
Tuy nhiên, giới chức thừa nhận cuộc chiến này sẽ còn kéo dài, đặc biệt khi giá đồng vẫn duy trì ở mức cao.
