Những lời nói thật - thi phẩm mới nhất của nhà báo, nhà thơ Đỗ Quảng. Một tên sách không hẳn là thơ nhưng có sức nặng của chân lý và lấp lánh vẻ đẹp khó cưỡng của niềm tin.

Tủ sách Thanh niên là nơi tập hợp những tác phẩm văn học có giá trị của Việt Nam và thế giới dành cho thanh niên. Mỗi câu chuyện, mỗi nhân vật trong Tủ sách sẽ mang tới cho bạn đọc trẻ nguồn cảm hứng lớn trên bước đường học tập, trưởng thành.

Cách đây vài năm, nhà văn Nguyễn Việt Hà từng xuất bản một tác phẩm tiểu thuyết có cái tên mang tính chất thông báo rất rõ ràng Thị dân tiểu thuyết. Nhưng thật ra, chẳng cần thông báo như vậy thì tất cả các tiểu thuyết của Nguyễn Việt Hà cũng đều là tiểu thuyết về người thị dân, đích xác là về người thị dân Hà Nội, dân phố cũ, mà gần nhất là cuốn Tuyệt không dấu vết, có nhân vật Hà thành lãng tử, một gã trai Hà Nội biết chơi dương cầm, biết sử kiếm Nhật, vừa đọc kinh Phật vừa đọc kinh Thánh vừa sành rượu Tây Ta các loại, rốt cuộc lại là một bệnh nhân tâm thần phân liệt.

Viết văn không bằng tiếng mẹ đẻ - mà bằng một ngôn ngữ mạnh tiếng Pháp - riêng điều này đã cho thấy Linda Lê không lựa chọn trở thành nhà văn của chỉ một dân tộc, một quốc gia. Tuy vậy, không thể đoạn tuyệt với cái tôi đời thực vốn có một quốc tịch, một quê hương, rốt cuộc Linda Lê vẫn thuộc về một nơi chốn, dẫu đó là nơi không thể xác định, bấp bênh và không ngừng chuyển dịch; dẫu tự tác giả luôn cảm thấy không thật sự gắn kết với một nơi nào. Không thuộc về nơi này cũng chẳng thuộc về nơi kia, hay đồng thời vừa ở nơi này, lại vừa ở nơi kia, phải chăng đây là cảm giác chung của những nhà văn toàn cầu, những nhà văn lưu vong, từ đời thường cho đến trang viết, mà Linda Lê là một trong số ấy. Như nhiều tác phẩm của các nhà văn không biên giới, tiểu thuyết của Linda Lê là những bản mô tả chi tiết, sống động về các vấn đề toàn cầu hóa, với tiêu điểm là những thân phận lưu đày.

Do các yếu tố về lịch sử, văn hóa, địa lý, nhất là yếu tố địa chiến lược mang tính đặc biệt, nên lịch sử hàng ngàn năm của dân tộc Việt Nam ta là lịch sử vẻ vang của công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc không ngừng nghỉ, lịch sử của nhiều cuộc chiến tranh vệ quốc vĩ đại. Việc cảm nhận, khám phá, thể hiện con người Việt Nam, đất nước Việt Nam trước, trong và sau mỗi cuộc chiến tranh, nhất là đề tài về lực lượng vũ trang, chiến tranh cách mạng luôn là đề tài lớn, quan trọng, khơi gợi nguồn cảm hứng cao đẹp, dồi dào cho văn học nghệ thuật.

Ấn tượng đọc Hoa dành ngày gặp lại, tiểu thuyết của nhà văn Dương Thanh Biểu, Nxb Hội Nhà văn, 2026

Khí thế nữ nhi xả thân vì quốc, đánh quân xâm lược vốn không hiếm trong lịch sử nước nhà. Trong đó, sự kiện khởi đầu chói lọi để lại ấn tượng nhất trong tâm hồn con người Việt Nam là hình ảnh Hai Bà Trưng và cuộc khởi nghĩa đầu xuân năm Canh Tý năm 40. Sự kiện này là nguồn cảm hứng vô tận cho các thế hệ nghệ sĩ, nhà yêu nước, nhà sử học, từ những tác phẩm văn học đến những bài ca tôn vinh. Gần 2000 năm sau, nhà thơ Phùng Văn Khai đã tái hiện lại uy linh đầy khí thế của hai vị nữ anh hùng dân tộc trong tiểu thuyết lịch sử của ông. Đặc biệt với sắc thái Trưng Vương oai phong, dũng mãnh, quyết trả thù nhà, nợ nước qua tác phẩm Bài ca Trưng Nữ Vương.

Nếu tình cờ đọc A Desolate Evening on the Fault Line trên một tạp chí Mỹ, dù nhân vật trong truyện ngắn này đến từ Việt Nam, tôi sẽ dễ tin rằng nó được viết bởi một tác giả phương Tây am hiểu Việt Nam. Điều đó không vì chất lượng Anh ngữ, mà vì nghệ thuật xây dựng truyện, thậm chí cách nghĩ của tác giả cũng gần với các nhà văn Anh Mỹ. Nói vậy vì tôi đã đọc, và biên tập một số truyện ngắn của các nhà văn Việt Nam được dịch sang tiếng Anh. Để rồi, A Desolate Evening on the Fault Line của Vĩnh Quyền khiến nếp nghĩ của tôi bị đứt gãy.

Nhà văn Đỗ Ngọc Yên vừa qua đời khá đột ngột. Bởi mới đây ông còn tham gia Cuộc thi tiểu thuyết lần thứ nhất do Thời báo Văn học nghệ thuật tổ chức, với bản thảo Ngược Tchepone. Trong buổi lễ trao giải, ông cũng có mặt tham dự chia vui với những tác giả đoạt giải. Trong kí ức của tôi, ông là một nhà lý luận phê bình có trách nhiệm, là một người chân tình với bạn bè, luôn ủng hộ những điều cấp tiến.

Nhà văn Nguyễn Văn Đệ sinh ra và lớn lên tại vùng biển Diêm Phố, Ngư Lộc, huyện Hậu Lộc, tỉnh Thanh Hóa, nơi đời mỗi ngư dân thường được đong đếm bằng những chuyến ra khơi, họ thuộc đáy biển như lòng bàn tay. Nguyễn Văn Đệ đã dành tình yêu cho văn học từ những ngày còn ngồi trên ghế nhà trường. Tốt nghiệp phổ thông ông cầm súng lăn lộn với chiến trường Bình Trị Thiên từ năm 1968 đến năm 1971. Ông đặt dấu ấn trên văn đàn bằng giải nhất trong cuộc thi ký văn học của Ban Văn nghệ Đài tiếng nói Việt Nam năm 1985-1986 với bút ký Bãi cá giữa vụ cá và giải ba Báo Văn nghệ năm 1988 với bút ký Đảng viên làng tôi.

Đọc Những lời ca chưa đủ - trường ca của nhà thơ Vĩnh Quang Lê viết về Đảng, viết về chân dung các lãnh tụ nổi tiếng đức độ, tài hoa. Tác phẩm ra đời khi tác giả còn rất trẻ, đọc lại vẫn ám ảnh, vẫn mang ý nghĩa của thời cuộc. Một đề tài bao hàm nhiều ý tưởng nhân văn sâu sắc. Một vấn đề trong đó ẩn chứa các tư tưởng lớn từ những khuynh hướng chính trị khác nhau, thế hệ trẻ không dễ tiếp cận. Một đề tài khô khan với hàng núi sự kiện, sự việc lớn của Đảng, nếu tác giả không có tâm, có tầm, khó có thể chuyển tải qua ngôn ngữ văn chương để đến với công chúng bạn đọc. Vậy mà với Những lời ca chưa đủ, Vĩnh Quang Lê lại có lối đi riêng, dùng ngôn ngữ thi ca để chuyển hóa những sự kiện chính trị, tư tưởng vốn khô cứng thành dòng chảy văn chương đi suốt bản trường ca.

Ngày 103, tại Hà Nội, Hội Nhà văn Việt Nam tổ chức Lễ trao Giải thưởng Văn học, Giải thưởng tác giả trẻ và Giải thưởng Nhà văn nữ ấn tượng năm 2025.

Trước công cuộc Đổi mới lần thứ nhất 1986 do Đảng ta khởi xướng và lãnh đạo, dù còn bao khó khăn, bộn bề của đất nước vừa đi qua cuộc chiến tranh giải phóng dân tộc cùng với sự bao vây, cấm vận của các thế lực, ấy vậy mà con người và dân tộc Việt Nam ta thời đó vẫn lạc quan phơi phới, cháy bỏng khát vọng Đổi mới, khát vọng sống - đồng nghĩa với Khát vọng mùa xuân, như tên ca khúc bất hủ của nhạc sĩ Huy Du lời thơ Huy Cừ sáng tác đúng thời điểm đó, để chúng ta kiêu hãnh, tự hào ngân vang mãi. Hãy nghe những giai điệu mở đầu của ca khúc nhịp nhàng, thánh thót Khi giọt mưaKhi giọt mưa của mùa xuân rơi xuốngEm biết rằng, em biết rằng giông tố đã bình yên….

Nhà văn, dẫu là những tài năng lớn, trước hết cũng là một con người nhưng đâu là cái tư chất riêng của nhà văn so với những người làm những ngành nghề khác Nghề văn cũng là một nghề như trăm nghìn nghề nghiệp khác nhưng đâu là cái đặc thù của cái nghề Ai bảo mắc duyên vào bút mực Sống đời mang lấy số long đong Nguyễn Bính - Xuân tha hương này Quá trình sáng tạo của một nhà văn diễn ra như thế nào, có thể tường minh được không hay còn có những góc khuất, những bí ẩn, những điều huyền diệu như là những thứ bất khả tri. Nhiều nhà lý luận văn học và cũng không ít nhà văn nổi tiếng đã viết về vấn đề này, và người đọc vẫn còn mong chờ, vẫn khao khát được đọc tiếp những công trình như thế. Vui mừng thay, cuốn sách Phút giây huyền diệu - nhà văn và quá trình sáng tạo, tập tiểu luận và bút kí về nghề văn của nhà văn Ma Văn Kháng do Nhà xuất bản Đại học Sư phạm vừa ấn hành năm 2025, đã đem đến cho bạn đọc những điều họ đang mong chờ, trong đó, có những bài đã chạm được đến vấn đề cốt lõi của lý luận văn học, về nhà văn và quá trình sáng tạo.

Lâm Thị Mỹ Dạ là một trong những nhà thơ tiêu biểu của văn học Việt Nam hiện đại. Cũng như các nhà thơ nữ Xuân Quỳnh, Ý Nhi, Phan Thị Thanh Nhàn…, sáng tác của Lâm Thị Mỹ Dạ là tiếng nói trữ tình giàu bản sắc, làm hình thành một phong cách nghệ thuật độc đáo.